آشنایی کامل با عفونتهای انگلی علائم، راههای انتقال، تشخیص و درمان موثر, عفونتهای انگلی مجموعةای از بیماریها هستند که توسط موجودات زیسته ایجاد میشوند که برای ادامه حیات و تکثیر به یک میزبان دیگر وابستهاند.
این انگلها میتوانند از طریق مصرف غذا یا آب آلوده، تماس با سطوح آلوده، نیش حشرات یا خوردن گوشت نیمپز وارد بدن انسان شده و علائم متنوعی چون تب، خستگی، اختلال در سیستم گوارشی، جوشهای پوستی و گاه علائم عصبی را برانگیزند.
هر بیماری یا حالتی اطلاق میشود که ناشی از حضور و تکثیر انگل در بدن باشد. این موجودات برای تامین مواد غذایی و بقا به میزبان خود وابستهاند.
اگرچه بیشترین بروز این عفونتها در دستگاه گوارش با علائمی نظیر اسهال و استفراغ مشاهده میشود، اما میتواند پوست، مغز، ریه و سایر اعضای حیاتی را نیز درگیر کند. انواع اصلی انگلهای عامل بیماری انگلهای متداول در انسان به سه دسته کلی تقسیم میشوند تکسلولیها (پرتوزوآ) تکسلولیهایی که میتوانند در خون، روده، مغز، پوست، چشم و دیگر بافتها عفونت ایجاد کنند.
هلمینتها (کرمهای انگلی) شامل کرمهای فلوک (ترماتود)، نواری (سیستود)، گرد (نماتود) و سرخاردار (اکانتوسفلان).
اکتوپارازیتها حشرات و عنکبوتیان مانند کنه، شپش و کک که در لایههای پوست زندگی میکنند و معمولاً عضوهای داخلی را درگیر نمیسازند. بیماریهای رایج ناشی از عفونت انگلی طیف وسیعی از بیماریها ناشی از عفونتهای انگلی وجود دارد که مهمترین آنها عبارتند از کریپتوسپوریدیوزیس، سیکلوسپوریازیس، سیستیسرکوز، استرونژیلوئیدازیس، عفونت کرم نواری، بیماری شاگاس، لیشمانیاز و شیستوزومیازیس.
علائم و نشانههای عفونت انگلی نوع و شدت علائم به عضوی بستگی دارد که درگیر شده است. نشانههای عمومی شامل تب، درد عضلانی، خستگی، تهوع، استفراغ و اسهال میباشند. بسته به محل عفونت ممکن است علائم عصبی (مانند تشنج، سردرد شدید، گیجی)، یا علائم پوستی (قرمزی، خارش، جوش، زخم) نیز نمایان شود. توجه داشته باشید که برخی عفونتها بیعلامت پیش میروند و این امر تشخیص را دشوار میسازد؛ بنابراین چکآپهای منظم اهمیت زیادی دارد.
نحوه انتقال و راههای ابتلا عوامل متعددی میتوانند منجر به عفونت انگلی شوند نوشیدن آب آلوده یا ورود آن به دهان مصرف گوشت نیمپز یا غذاهای شستهشده با آب نامناسب نیش حشرات و کنههای حامل انگل تماس با سطوح آلوده رابطه جنسی بدون حفاظت استنشاق گرد و غبار آلوده برخی عفونتها مانند توکسوپلاسموزیس و سیستیسرکوز میتوانند از مادر باردار به جنین منتقل گردند.
عوامل خطر و گروههای مستعد عفونتهایی مانند کرم سوزنی در سراسر جهان شایعاند، در حالی که برخی دیگر ناشی از فقدان بهداشت در نواحی خاص متمرکز شدهاند. افراد مستعدتر عبارتند از کودکان و مراقبین آنها، و افراد با سیستم ایمنی ضعیف (بیماران ایدز، سرطان، یا تحت درمان با داروهای سرکوبکننده ایمنی). روشهای تشخیص عفونت انگلی با توجه به شباهت علائم با سایر عفونتها، تشخیص قطعی نیازمند مراجعه به پزشک است.
روشهای رایج نمونهبرداری شامل مدفوع، خون، پوست یا بافتهای درگیر، خلط، و مایعات مغز و نخاع میباشد. بر اساس علائم، پزشک ممکن است از تصویربرداریهایی مانند رادیوگرافی، MRI یا CT نیز استفاده کند. استراتژیهای درمان درمان بر اساس نوع انگل با داروهای متفاوت انجام میگیرد. برخی موارد نیازمند ترکیبی از داروها هستند، در حالی که عفونتهای پوستی، کنه و شپش اغلب با لوسيونها و شامپوهای تخصصی درمان میشوند.
تکمیل دوره درمان طبق دستور پزشک برای از بین رفتن کامل پارازیت حیاتی است. اقدامات پیشگیرانه برای جلوگیری از عفونت شستشوی منظم دستها در حین پختن، قبل از غذا، پس از استفاده از توالت و تعویض پوشک. اجتناب از شنا در دوران اسهال حداقل دو هفته پس از بهبود از استخرهای عمومی خودداری کنید. مدیریت ایمن غذا پختن کامل گوشت، شستشو و پوستگرفتن میوه و سبزیجات. استفاده از کاندوم در روابط جنسی.
محافظت در برابر حشرات پوشیدن لباس مناسب، استفاده از ضدحشره و پتوهای ضدپشه. مسافرت آگاهانه آشنایی با بیماریهای مقصد، واکسیناسیون و مصرف داروهای پیشگیرانه در صورت لزوم. زمان مراجعه به پزشک و علائم هشداردهنده در صورت بروز علائم عفونت انگلی، به پزشک مراجعه کنید و اطلاعاتی درباره سفرهای اخیر، نیش حشرات، شنا در آبهای مشکوک و مصرف غذا/آب احتمالی آلوده ارائه دهید.
مراجعه فوری به اورژانس در صورت داشتن تب بالای ۴۰ درجه، تشنج، گیجی یا یراق، یرقان، و علائم وخیم (تشنگی شدید، کاهش ادرار، ضعف، تاخیکاردی) ضروری است. عفونت انگلی واژن (تریکومونیازیس) بیماری شایع و قابل درمان تریکوموناس واجینالیس شایعترین عفونت مقاربتی غیرویروسی جهان است که به دلیل شیوع بیشتر در زنان به عفونت انگلی واژن معروف است. هر فردی با فعالیت جنسی میتواند مبتلا شود، هرچند بسیاری بیعلامت باقی میمانند.
نکات کلیدی درباره تریکوموناس مرتبط با سوء بهداشت نیست، بلکه از طریق تماس جنسی منتقل میشود. مجرای ادرار را عفونتزا نمیکند. پس از عفونت ناحیه تناسلی، میتواند به مقعد، دهان و دستها نیز گسترش یابد. بیانها میتوانند بدون دانستن بیماری، عامل انتقال باشند. علائم در مردان و زنان مردان ترشحات کفهمانند، سوزش در انزال یا ادرار، خارش درون آلت.
زنان (معمولاً علائم rõ رệtتر) ترشحات واژن نازک/کفی (سفید، زرد، سبز) با بوی بد، تحریک/درد/قرمزی واژن، درد در رابطه جنسی یا ادرار کردن. علائم معمولاً ۵ تا ۲۸ روز پس از تماس ظاهر میشوند. راههای انتقال مقاربت واژنی رابطه مقعدی رابطه دهانی تماس پوستی ناحیه تناسلی توجه انتقال از طریق غذا/نوشیدنی، بوس، دستدادن یا تماسهای غیرجنسی رخ نمیدهد. مضاعفات ناشی از عدم درمان تریکوموناس بدون درمان، ریسک عفونت HIV را افزایش میدهد.
زنان مبتلا به هر دو میتوانند هر دو عفونت را به شریک منتقل کنند. تشخیص بیماری معاینه بالینی بازدید ناحیه تناسلی؛ در زنان شامل معاینه لگن و نمونهبرداری از ترشحات واژن (احتمالاً قرمزیِ بر گردن رحم مشاهده میشود). آزمایش آزمایشگاهی بررسی ترشحات زیر میکروسکوپ یا ارسال به آزمایشگاه برای xác ận دقیقتر. در صورت xác ận، بررسی عفونتهای مقاربتی دیگر توصیه میشود. گاهی پزشک با شناختن شریک، بدون معاینه مستقیم دارو تجویز میکند.
رویه درمان دارویی تریکوموناس ۱۰۰٪ قابل درمان است. آنتیبیوتیکهای مترونیدازول یا تینیدازول برای کشیدن انگل تجویز میشوند. نکات حیاتی مترونیدازول برای زنان معمولاً ۷ روزه، در حالی که دوز تکی برای مردان ~۹۵٪ موثر است. هر دو شریک باید به طور همزمان درمان شوند تا عفونت مجدد جلوگیری گردد. اجتناب از رابطه جنسی تا یک هفته پس از اتمام دارو برای اطمینان از از بین رفتن انگل. بازدید کنترل سه ماه پس از درمان برای تأیید کامل بهبود.
عوارض جانبی احتمالی درمان مصرف الکل در طول درمان با مترونیدازول/تینیدازول منع است (تهوع شدید، استفراغ، تاخیکاردی). طعم فلزی در دهان و سوزش معده نیز گزارش شدهاند. پیشگیری و مدیریت بازگرفتگی استفاده مداوم از کاندوم. آزمایش منظم عفونتهای مقاربتی. درمان فوری در صورت ابتلا و اطلاعرسانی به شریک برای تست/درمان. محدود کردن تعداد شریکهای جنسی.
برگشت عفونت در ۳ ماه اول رایج است؛ درمان همزمان دو طرف و دوری از رابطه تا یک هفته پس از دارو، کلید پیشگیری است. مراجعه پزشک در بارداری مترونیدازول در بارداری و شیردهی قابل استفاده است. تریکوموناس بدون درمان میتواند خطراتی برای بارداری و نوزاد به همراه داشته باشد. تفاوت تریکوموناس و کلامیدیا تریکوموناس ناشی از یک پروتوزواست (تکسلولی) و کلامیدیا از یک باکتری.
هر دو عفونت مقاربتی رایج و قابل درمان هستند، اغلب بیعلامت و با داروهای ضدمیکروبی درمان میشوند. در صورت بروز هرگونه علامت، مراجعه به پزشک ضروری است. نکته پایانی مطالعه این مقاله جنبه آموزشی دارد و جایگزین نظر پزشک نمیشود. برای تشخیص و درمان دقیق، حتماً با متخصص مشورت کنید. نظرات و تجربیات خود را در بخش نظرات با ما به اشتراک بگذارید. منابع MSD، -، –