ناسا و اداره ملی اقیانوسی و جوی ایالات متحده (NOAA) اعلام کردند که در سال ۲۰۲۴ سوراخ لایه ازون بالای جنوبگان به هفتمین کوچکترین اندازه از زمان آغاز بهبود در سال ۱۹۹۲ رسیده است. این سوراخ حتی در حداکثر وسعت خود نیز از اندازههای ثبت شده در پنج سال گذشته، از جمله سوراخ کوچکتر سال ۲۰۱۹، کوچکتر شده است.
بر اساس آمار منتشر شده، میانگین ماهانه وسعت سوراخ ازون در سال جاری حدود ۲۰ میلیون کیلومتر مربع برآورد شده و در تاریخ ۲۸ سپتامبر با وسعت ۲۲٫۴ میلیون کیلومتر مربع به اوج خود رسیده است. در بدترین حالت ثبت شده در سال ۲۰۰۰، این سوراخ ۵۰ درصد بزرگتر و به شدت تخریب شده بود.
پل نیومن، سرپرست تیم پژوهشی ازون ناسا و دانشمند ارشد علوم زمین در مرکز پروازهای فضایی گادارد، در بیانیهای بیان کرد اندازه سوراخ ازون در بالای جنوبگان در سال ۲۰۲۴ از سوراخهای آغاز دهه ۲۰۰۰ کوچکتر شده است. این بهبود تدریجی نشان میدهد که تلاشهای بینالمللی برای محدودسازی مواد شیمیایی تخریبکننده ازون، موثر واقع شده است.
لایه ازون که از مولکولهای سهاتمی اکسیژن تشکیل شده، نقشی حیاتی در جذب اشعه فرابنفش خورشید ایفا میکند؛ پرتوهایی که میتوانند به سلامتی انسان و اکوسیستمها آسیب جدی برسانند.
در دهه ۱۹۷۰ دانشمندان با کاهش غلظت ازون (بر پایه واحد دابسون) روبرو شدند و کلروفلوئوروکربنها را عامل اصلی این تخریب شناسایی کردند. تا اواسط دهه ۱۹۸۰، بخشهای وسیعی از لایه استراتوسفر جنوبگان در اوایل اکتبر هر سال تقریبا از ازون تهی میشدند. امسال غلظت ازون در این ناحیه به ۱۰۷ واحد دابسون رسیده که تنها اندکی بیشتر از نیمی از مقدار سال ۱۹۷۹ است.
استفن مونتسکا، دانشمند ارشد آزمایشگاه جهانی نظارت در NOAA، توضیح داد برای سال ۲۰۲۴، شدت سوراخ ازون در مقایسه با بسیاری از سالهای سه دهه اخیر، کمتر از حد میانگین بوده است. با این حال لایه ازون همچنان فاصله زیادی تا بهبودی کامل دارد.
برایان جانسن، شیمیدان در NOAA، افزود اکنون غلظت ازون بسیار کمتر از ۲۲۵ واحد دابسون است؛ سطحی که در سال ۱۹۷۹ معمول بود. پیش رو راه درازی داریم تا ازون جوی به سطوح پیش از دوران آلودگی گسترده سیافسیها بازگردد.
به گزارش ناسا و NOAA، پیشبینی میشود سوراخ ازون تا سال ۲۰۶۶ به طور کامل بسته شود و سطح ازون نیز تا سال ۲۰۴۰ در سراسر جهان به حالت پیش از دهه ۱۹۸۰ بازگردد. این دستاورد بزرگ نتیجه پیمان مونترال است؛ توافقنامهای که استفاده از مواد شیمیایی مضر را ممنوع کرد. این پیمان یکی از معدود معاهدات بینالمللی است که توسط تمام کشورهای جهان پذیرفته شده و نشان میدهد همکاری جهانی تا چه حد میتواند در حل چالشهای محیطزیستی مؤثرباشد.





