تلسکوپ فضایی جیمز وب تصاویری بیسابقه از غبار بینستارهای منتشر کرد که جزئیات شگفتانگیز ساختاری را در محوطه باقیمانده انفجار ابرنواختری ذوالکرسی آ آشکار میسازد. این انفجار حدود سیصد سال پیش در فاصله یازده هزار سال نوری از زمین رخ داده است.
نور ناشی از این انفجار با عبور از ابرهای غبار بینستارهای، آنها را گرم کرده و باعث تابش در طول موجهای فروسرخ شده است. جیمز وب با حساسیت فوقالعاده خود موفق شده نور ضعیف این غبار را با وضوح شگفتانگیزی ثبت کند که با تلسکوپهای پیشین مانند اسپیتزر امکانپذیر نبود.

مهمترین جنبه این کشف، مشاهده تغییرات روزانه در ساختار رشتههای غبار است که ناشی از پدیده پژواک نور میباشد. در ماههای شهریور و مهر ۱۴۰۳، جیمز وب تصاویر متعددی از این ناحیه ثبت کرده که تحول ساختاری قابلتوجهی را نشان میدهد. پژواک نور زمانی رخ میدهد که نور انفجار با موانع فیزیکی برخورد کرده و با تأخیر زمانی به رصدکننده میرسد، همانند پژواک صوتی اما در باند نوری.
تصاویر جدید لایههای متراکم و باریک غبار را در مقیاس چهارصد واحد نجومی آشکار کرده که شباهت زیادی به حلقههای سالانه در چوب درختان دارند. دانشمندان معتقدند این ساختارها احتمالا تحت تأثیر میدانهای مغناطیسی ناحیه قرار دارند.

جاش پیک، ستارهشناس مؤسسه علوم تلسکوپ فضایی، بیان کرد لایههایی همانند پیاز را در این تصاویر میبینیم. پیش از این ما هرگز نتوانسته بودیم چنین ساختاری را مشاهده کنیم. اکنون فکر میکنیم مناطقی که قابل رصد نیستند نیز ساختاری مشابه داشته باشند.
آرمین رست، پژوهشگر مؤسسه علوم تلسکوپهای فضایی، این مشاهدات را معادل سیتیاسکن پزشکی از فضا توصیف کرد. او افزود اکنون که سه تصویر از ساختار غبار در سه زمان مختلف داریم، میتوانیم با مطالعه سهبعدی نگاهی جامعتر به این دنیای نهان بیندازیم.
این یافتهها در دویست و چهل و پنجمین نشست انجمن نجوم آمریکا ارائه شده و مقاله علمی مربوطه بهزودی منتشر خواهد شد. این کشف روشهای مطالعه محیط اطراف انفجارهای ابرنواختری را متحول میسازد و دریچهای نو برای درک تلاطم مغناطیسی و تأثیر آن بر ساختار میانستارهای باز میکند.




